|
De ouders van de vermoedelijke dader van de moorden in Dendermonde hebben enkele jaren geleden al alarm geslagen vanwege bizar gedrag van hun zoon, aldus Jaak Haentjes, de advocaat van de dader, tijdens een persconferentie op 27 januari. De psychiater zag geen probleem, ook al hoorde de jongen stemmen. Is dit het zoveelste bewijs dat ouders niet serieus genomen worden als ze zich zorgen maken om hun kind?
Ik heb veel contact met Nederlandse en Vlaamse ouders, die een kind met een autistische stoornis hebben. Vanwege mijn interesse hierin heb ik hen gevraagd naar hun ervaringen in de hulpverlening. Geen enkel verhaal is vrij van negatieve ervaringen.
Nou heb je altijd mensen die negatief zijn ingesteld en overal problemen zien. Iedereen die met mensen werkt, kent deze gevallen. Al doe je het nog zo goed, ze menen het altijd beter te weten en niemand kan het in hun ogen goed doen. Maar van de mensen die ik heb gesproken vielen er maar enkelen binnen deze groep notoire klagers. Hen heb ik buiten beschouwing gelaten.
De meeste klachten gingen over het "niet luisteren" van de professionele hulpverlening. Opmerkingen werden genegeerd, als een ouder vraagtekens of twijfels had over een bepaalde behandeling, test of diagnose werd daar overheen gewalst en vooral Bureau Jeugdzorg was berucht. Indicaties voor Persoonsgebonden Budgets worden verkeerd of te laat behandeld of de hulpvraag wordt gebagatelliseerd.
Ook komt het voor dat de schuld van het gedrag van de kinderen bij de ouders wordt gelegd. Met name alleenstaande ouders hebben hiermee te maken. Het kind zou gestoord gedrag vertonen vanwege de scheiding, wordt snel gezegd. Natuurlijk spelen dergelijke omstandigheden ook een rol, maar niet altijd!
Het komt echter ook voor dat één van de ouders niet ik wil of kan zien dat er een probleem is met het kind. Dit komt opmerkelijk vaak voor bij ouders die zelf een autistische stoornis hebben, of waarbij er een sterk vermoeden is dat dit het geval is. Dit komt vrij vaak voor, omdat autistische stoornissen erfelijk zijn.
Vooral ouders met Asperger, met name degenen die dit niet weten of willen weten, kunnen de zaken anders ervaren dan ze werkelijk zijn en dit zo overtuigend onder woorden brengen, dat een hulpverlener deze persoon eerder gelooft dan de partner die zich wel zorgen maakt. Er is de laatste jaren wel een tendens te bespeuren dat de hulpverlener dit kan doorgronden, maar die moet dan ook een gespecialiseerde kennis hebben van aan autisme verwantw stoornissen.
Soms strandt de zoektocht naar hulp al bij de huisarts. Wie geld genoeg heeft, kan op eigen kosten een hulpverlener opzoeken, maar wie dat niet heeft, is afhankelijk van een verwijsbrief van de huisarts voor een eerstelijnsvoorziening als het RIAGG. Een aan autisme verwante stoornis is niet altijd aan het kind te zien, zoals bij het Downsyndroom (hoewel sommige ervaren ouders aan een bepaalde blik en houding van een kind al direct kunnen zien dat er iets is). Het kind vertoont tijdens het tien minuten durende spreekuur aangepast gedrag en de ouder wordt weggestuurd met de mededeling dat er niets aan de hand is.
School kan hierbij een positieve rol spelen. Indien een leerkracht een vermoeden heeft dat er iets met het kind aan de hand is, is een huisarts sneller bereid een verwijsbrief te schrijven, zeker als de leerkracht zijn of haar vermoedens in een kort verslag heeft neergezet.
Het lijkt er op, alsof het oordeel van de ouders die vermoeden dat er iets mis is met het kind, minder zwaar weegt dan het oordeel van huisartsen, onderwijzers en de diverse hulpverleners, hoewel de ouders het kind het beste kennen. Ouders zijn wegens gebrek aan vakkennis niet altijd in staat om objectief een diagnose te stellen, maar hun observaties en vermoedens worden te gemakkelijk opzij gelegd door mensen die het kind maar even hebben zien.
Ook wordt er te gemakkelijk geconcludeerd dat externe factoren verantwoordelijk zijn voor het gedrag, of dat elke ouder "lekker makkelijk een etiketje wil hebben" om het eigen falen in de opvoeding te verdoezelen.
De gevolgen van de soms aan minachting grenzende houding van de hulpverlening kunnen ernstig zijn. Kinderen zonder diagnose en dus zonder behandeling en begeleiding worden vaak genadeloos gepest vanwege hun zwakke sociale eigenschappen. Vaak wordt het kind dan maar naar een Sova- of Kanjertraining gestuurd, maar voor dit soort kinderen zijn die trainingen niet afdoende.
Het zelfbeeld van deze kinderen is dramatisch laag, wat zich kan uiten in teruggetrokken gedrag, depressies of juist agressieve buien.
Het is niet bekend welke stoornis de dader van de moorden in Dendermonde zou kunnen hebben. Maar het is wel een feit dat de ouders een psychiater bezochten voor hun zoon, en dat ze zich enorm zorgen maakten. Aangezien de jongen stemmen hoorde, lijkt die bezorgdheid me gegrond.
Het gaat te ver om de psychiater van nalatigheid te beschuldigen, aangezien niet bekend was op welke gronden hij concludeerde dat opname niet aan de orde was en welke eventuele andere stappen hij heeft genomen. Maar mijn gedachten gaan nu ook uit naar de ouders van deze jongen, die ongetwijfeld al heel lang grote zorgen hadden om hem. Bekenden omschrijven de jongen als iemand die erg op zichzelf was, en de jongen had enkele jaren geleden al een depressie gehad.
Ik wil niet meteen conclusies trekken, en ongeacht de achtergrond is het drama van Dendermonde van een ongekende wreedheid die nooit goed te praten valt, maar na de uitspraak van de advocaat, gecombineerd met de vele verhalen en ervaringen van ouders met "probleemkinderen", vraag ik mij af wanneer het tijd wordt dat hulpverleners ouders serieuzer gaan nemen en beter ingaan op hun vermoedens en angsten. |
|
|
<< Terug |
Reactie Toevoegen |
